Het verdwenen huis

(Vilain XIIII Tongersestraat)

Vilain XIIII 'het verdwenen huis door Eric Swaen:

Het verdwenen huis Vilain XIIII.

Dit pand stond aan deTongersestraat. Het pand was de stadsresidentie geweest van de van oorsprong Gentse familie Vilain XIIII. Westelijk van het herenhuis lag in de negentiende eeuw de kazerne van de dragonders, ook wel de Tongerse kazerne genoemd, naar de vlakbij gelegen Tongersepoort.

In 1853 vestigden de Jezu´eten zich erin. De paters gebruikten aanvankelijk de grote salon van het herenhuis als kapel. Vanaf 1871 beschikten ze over een grote, neogotische kloosterkerk. Door dat het aantal paters sterk toenam, werd in 1882 een flinke uitbreiding gerealiseerd tussen het Huis Vilian XIIII en de kazerne van de dragonders. Het klooster werd canisianum genoemd, naar de Nijmeegse theoloog Petrus Canisius (1521 - 1597), de eerste Nederlandse Jezu´et.

In 1938 - 40 kwam het huidige gebouw tot stand, naar een ontwerp van Anton Swinkels. Hiervoor moesten het bestaande klooster, de restanten van cavaleriekazerne en ook het huis Vilain XIIII defenitief wijken. Slechts de koetspoort en een deel van de krulgevel bleven behouden. Het gebouw is sinds 1974 in gebruik door de universiteit...

Foto 1 links: hier zie je nog het Huis Vilain XIIII met rechts ervan de dragonderkazerne. De krulgevel van het huis Vilain XIIII is opgenomen in de huidige bouw van het pand. (foto 1917)

 

Foto 2 Links: deur aan de de binnenplaats van het voormalig  huis Vilain XIIII (foto 1917)

 

Foto 3: Beneden De kostbare zaalbetimmering van de salon lag jarenlang opgeslagen op de zolder

van het Rijksmuseum in Amsterdam, maar keerde in de jaren 70 door inspanning van 

Prof. J.J.M. Timmers terug naar Maastricht.

Deze betimmering, aangevuld met  plafondschilderingen en supraportes

van de Luikse schilder Charles Soubre, siert  thans de TEFAF-zaal in het

Museum aan het Vrijthof. ( foto: 1916)

 

 

Foto 4: De monumentale trap in het Huis Vilain XIIII, gesloopt in 1938 (foto: 1916)

 

Foto 5: De inrijpoort in Lodewijk XV-stijl is gelukkig behouden en is een rijksmonument. In de linkerpoortdoorgang is een Mariakapel ingericht, gewijd aan Onze-Lieve-Vrouw van Foy. De kapel dateert uit de tijd van de Jezu´eten, maar wordt tegenwoordig door de universiteit onderhouden. Het mariabeeld is 17e eeuws...

(Bron: wikipedia, Rijksmonumenten en foto's Wikimedia)

 

 

Naor Bove

Bron:  Bron: wikipedia, Rijksmonumenten en foto's Wikimedia

eine ter÷k